Koparverksdammen var ein stem Sæthersdalens Kobberværk sette opp i Hovatn i Bygland rundt 1845.
Sætherdalens Kobberværk var ei svær industriverksemd som var i drift bare nokre få år på slutten av 1840-talet. Det var gruvedrift etter kopar ved Straumsfjorden og i Bøgruva i Valle og smeltehytte i Åraksbø. Tiltaket enda i dundrande konkurs.
Dammen
Damstaden var 100–200 meter nordover i Hovatn frå der Hovassdammen har ligge sidan 1916.
Dammen skulle sikre jamn tilgang av vatn i Hovassåna, som koparverket nede i Åraksbø var avhengig av til drifta av maskineriet ved verket. Dammen var ikkje høg, truleg bare 1–2 meter. Han ser ut til å ha vore ein bukkedam, der treveggen var støtta opp av skråstag i framkant.
Hovatn og landskapet rundt var annsleis på 1840-talet enn det er i dag. Vasstanden kan vere opptil fem meter høgare no. Vatnet har eit større areal. Den gamle trestemmen gjekk difor over ei mykje kortare strekning enn kva som blei naudsynt då vatnet seinare blei regulert til kraftmagasin.
Når Hovatn er nedtappa, kan me framleis sjå restar av dammen.
Kjelder
- Bjarne Nordgarden, «Det Sæthersdalske Kobberværk», stykke i Jol i Setesdal, 1998
- Artikkelen om Koparverksdammen på Setesdalswiki
