Kveld over den gamle husmannsplassen

Husmannsplassen Hagen i kveldsmørket 28. november 2023. Foto.

Den gamle husmannsplassen Hagen på Lauvdal i Bygland er eit populært fotomotiv. Her er eit sjeldan bilete av husmannsstoga i kveldsmørkret. Eg gav ut eit heilt lite hefte med bilete frå dette «berømte» og sjeldne kulturminnet i Setesdal for ei tid sidan. Der er det med eit bilete tatt i skumringa. Men ingen heilt i […]

Helleren – Åseral

Gamle husmurar i vasskanten på Helleren. Foto.

Helleren ved Juvatn i Åseral er ein av mange gardar i landet vårt som måtte flyttast frå då framsteget kravde sitt. Helleren – eller Hedderen som åsdølane seier – ligg på vestsida av Juvatn, nord-aust for Bortelid, heilt nord i Åseral. Om du held fram nokre kilometer nordover til vegs ende, kjem du til heiegarden […]

Storstraumen frå ein annan ståstad

Storstraumen er eit av dei finaste og best kjende kulturminna i Bygland. Biletet her er frå ein annan vinkel enn dei mest vanlege. Dei fleste går nok ikkje inn under den vakre steinkvelvbrua frå 1915 for å fotografere. Men eg har vore forbi Storstraumen mange gonger for å kikke etter fine motiv. Då er det […]

Klepp – Evje

Morgonstemning over Otra ved Klepp i Evje i oktober 2017. Foto.

Klepp ligg på austsida av Otra, tvers over elva for Moisund. Garden ligg lengst sør i tidlegare Evje kommune. I sør grensar han såleis til Austre Hodne i Iveland. Klepp var skrivargard i eldre tider. Men sommaren 1957 blei kontoret flytta til Kristiansand. Det var fergesamband mellom Moi og Klepp til Moisund bru kom over […]

Bykil – Botsvatn

Bykil og Botsvatn sett frå Jarekollen i Bykle. Foto

Frå Jarekollen rett ovafor Bykle kyrkjebygd får me eit fantastisk utsyn mot Bykil og Botsvatn i Bykle. På Jarekollen ligg dagsturhytta i Bykle, Jarebu. I artikkelen vår om Jarebu er vegen opp til toppen nærare forklart. Bykil Bykil som ligg til venstre på biletet er ei utviding i Otra. Det vesle vatnet er demt opp […]

Den gamle steinvegen i Flårenden

Gammel steinbrygge i vannkanten på Flåstrondi. Foto.

I Flårenden, på austsida av Otra, kan me framleis sjå den gamle steinvegen/brygga frå elva opp til Postvegen. Den første brua over Otra i Flårenden blei bygd i 1866–1868, over Sogejuvet. Før det måtte dei farande ferjast eller bli rodde over Otra. Ferjing Flårenden–Sandnes til rundt 1845 Før Postvegen, den første ordentlege køyrevegen oppover i […]

Lognavatn – Åseral

Haust ved Lognavatn. Foto.

Lognavatn ligg ved Åknes nord–aust i Åseral. Mange meiner Lognavatn er det vakraste partiet i heile Åseral. På austsida av vatnet ligg gardane Austegard og Espelid. På vestsida ligg Nordgard og Åknes. Her ligg også Åknes kapell og den særmerkte private vesle stavkyrkja som kunstnaren Håkon Torsland sette opp.  Fylkesveg 351 til Bortelid går forbi Lognavatn. Her går også Fylkesveg 359 (Austegardsvegen) på nordsida av vatnet til Austegard og Espelid. Frå Espelid går det ein skogsbilveg […]

Flygargravene på Bygland kyrkjegard

Flygargravene på Bygland kyrkjegard. Foto.

Per Ardua Ad Astra – Gjennom vanskar til stjernene. Det står øvst på alle gravsteinane på flygargravene på kyrkjegarden. Sju unge menneske – heile mannskapet på B-17C bombeflyet frå RAF med kjenneteikn AN 525 – mista livet då flyet deira vart skote ned av tyskje jagarfly og styrta i Songedalslia, rett nord for Melejuvet i […]

Stavenes kulturlandskap

Stavenes kulturlandskap ein vakker julidag. Foto.

Stavenes er gnr. 16 og ei lita grend i Bykle. Ho ligg på austsida av Otra, om lag tre kilometer aust for Bykle kyrkjebygd. Stavenesvegen går over Dam Sarvsfoss til grenda frå hausten 2015. Aanund Olsnes skriv i Heimar og folk i Bykle at garden truleg er mellom dei eldre i Bykle. Han kan vere […]

Flårenden i Valle

Vakker sommardag ved Flårenden i Valle. Foto.

Flårenden er garden som ligg lengst sør i Valle sokn, ved søndre enden av Flåni i Otra. Nabogarden i sør er Uppstad i Hylestad. Mot nord ligg Bø. I dag kryssar Riksveg 9 Otra i Flårenden. Brua er bygd i samband med ei vegomlegging i 2004. Me ser ho litt til venstre i biletet. Ho avløyste ei sprengverksbru av stål, sett […]

Setesdalsbautaen på Hornnes

Setesdalsbautaen på Hornnes ein fargerik sommarkveld. Foto.

Dette er den stor bautasteinen som står rett ved Riksveg 9, nær Hornnes kyrkje, i Evje og Hornnes kommune. Setesdalsbautaen er sett opp av Setesdal Regionråd. Setesdalslogoen er teikna av Ove Kjetså. Pynt og form ved Bjørgulv Bjørgum. Det står også slike bautaer på Hedde i Valle, på Reiseodden i Bygland og på Lundane nord for Hovden i Bykle. I tillegg er det sett opp ein bauta på fergeterminalen i Hirtshals. Meininga […]

Austegard i Åseral

Austegard ved breidda av Lognavatn. Landskapsfoto.

Austegard ligg vakkert til ved nord-austre breidda av Lognavatn i Åseral. Mange meiner nok at Lognavatn er det finaste partiet i heile Åseral. Eg er ikkje så godt kjend, og har ikkje vore overalt. Men at det er nydeleg rundt Lognavatn kan eg såvisst skrive under på. «Knut Skraddar» Det har ganske sikkert budd folk på Austegard frå før […]

Setesdalsbautaen på Hedde

Setesdalsbauta på Helle. Landskapsfoto.

Dette er den store bautasteinen som står rett ved Riksveg 9 på Hedde i Hylestad i Valle. Setesdalsbautaen er sett opp av Setesdal Regionråd. Setesdalslogoen på steinen er teikna av Ove Kjetså. Pynt og form er ved Bjørgulv Bjørgum. Riksveg 9 forbi Hedde blei oppgradert i 2020–2021. Bautaen fekk då nytt fundament, og ei litt endra plassering. Det står òg […]

Setesdalsbautaen på Reiseodden

Setesdalsbautaen på Reiseodden. Foto.

Dette er den store bautasteinen som står ved Riksveg 9, på Reiseodden, rett sør for Bygland sentrum. Steinen er sett opp av Setesdal Regionråd. Setesdalslogoen på steinen er teikna av Ove Kjetså. Pynt og form ved Bjørgulv Bjørgum. Det står òg slike bautaer på Hedde i Valle, i Hornnes og på Lundane nord for Hovden. I tillegg står det ein bauta på fergeterminalen i Hirtshals. Meininga er å […]

Setesdalsbautaen på Lundane

Setesdalsbauta ved Lundane. Foto.

Dette er den store bautasteinen som står tett ved Riksveg 9 på Lundane, nord for Hovden, i Bykle. Steinen er sett opp av Setesdal Regionråd. Setesdalskrullen på steinen er teikna av Ove Kjetså. Pynt og form er ved Bjørgulv Bjørgum. Det står òg slike bautaer på Helle i Valle, i Hornnes og på Reiseodden i Bygland. I tillegg er det ein bauta på fergeterminalen i Hirtshals. Meininga er […]

Bertesknapen – Evje

Den runde kula med radaren på toppen av Bertesknapen.

Bertesknapen er det høgaste fjellet i gamle Evje kommune. Fjellet er 652 meter høgt, og ligg nord-aust i Evje. Toppen er lett å sjå frå Riksveg 9. Det er fjellet med ein kvit flyradar – ein «fotball» – på toppen. Frå toppen kan du mellom anna sjå Årdalsknapen sør i Bygland kommune, Svåbassen og Hillestadheia i Åmli, og Befjell i Froland. Eit gjerde […]

Byglandsfjorden – Kjarberg

Ein blikkstille Byglandsfjorden ved Kjarberg på Nese i Bygland i mars 2020. Foto.

Byglandsfjorden er ei perle for Bygland og heile Setesdal. Ein marsdag i 2020 såg fjorden slik ut ved Kjarberg mellom Nese og Nesmoen. Eg tok dette biletet 26. mars 2020. Det var i perioden då landet just var blitt stengt ned med strenge koronarestriksjonar. Men eg våga meg ut på ein liten køyretur oppover til […]

Skjerka gamle kraftstasjon – Åseral

Skjerka gamle kraftstasjon. Foto.

Arbeidet med Skjerka kraftverk starta opp i 1930. Det blei bygd ein kraftstasjon i dagen, med røyrgate ned fjellsida frå Ytre Skjerkevatn. Kraftstasjonen ligg ved vestbreidda av Ørevatn, om lag to km frå Eikerapen. Skjerka på Norgeskart.no. Det gamle kraftverket hadde først tre, og seinare seks aggregat. Produksjonen starta i 1932. Årsproduksjonen var i gjennomsnitt […]

Veiågjuvet – Valle

Veiågjuvet sett frå aust mot vest, frå toppen av den 280 m høge Gloppefossen. Foto.

Veiågjuvet er ei djup fjellkløft, ein canyon, lengst aust i Veiådalen nord-aust i Valle. Veiådalen går «på tvers» av hovuddalføret Setesdal. Dalen strekk seg frå Otra/Riksveg 9 nord for Lunden ca. to km austover til sjølve gjuvet og Gloppefossen, som skal vere rundt 280 m høg. Gjuvet endar brått i rundt 300 meter høge nesten loddrette fjellsider. I botnen av gjuvet renn Veiåni. Nord for gjuvet […]

Sarvsfossen – Bykle

Sarvsfossen, Bykle. Foto.

Sarvsfossen i Bykle kyrkjebygd var før reguleringane av Otra rekna som den største fossen i elva. Rett ovanfor fossen er elva demt opp med den 50 meter høge Dam Sarvsfoss. Som ein del av Brokke II-utbygginga (1974–1977) blei fossen overført i tunnel til Botsvatn. I dag går vatnet gjennom den same tunnelen til Skarg kraftstasjon […]

Bjoråna – Evje

Bjoråna. Elv. Foto.

Haust ved Bjoråna, oppover mot Rosseland i Evje. Bjoråna renn frå Bjorvatnet oppe ved Åneland og ut i Breiflå på Bjorå. Eg tok dette biletet ganske tidleg etter at eg tok til med fotgrafering. Framleis synest eg det er eitt av dei finaste eg har fått til. Endå finare i stort format Eg fekk laga […]

Sordal – Bygland

Landskapet på Sordal, sett frå Tveit. Foto.

Sordal er ei lita grend aust og nord for Otra, lengst nord i Bygland. Sordalsheii (749 moh.), som me ser bak her, stig bratt opp frå elva. Vegen frå Heistad går gjennom Sordal og vidare nordover til Birkeland og Straume i Hylestad. Sordal har flest gravhaugar av alle gardane i Bygland. Gravhaugane på Nordre Sordaler […]

Eikerapen Gjestegard

Eikerapen Gestegard, utvendig. Pyntet med julelys. Foto.

Eikerapen Gjestegard opna i Eikerapen i Åseral 10. juni 2017. Dei første planene, som ikkje blei noko av, skal ha blitt laga i 1987. Men 25 år seinere, i 2012, kom arbeidet endeleg i gang. Sommaren 2017 kunne Gjestegarden opne for dei første gjestane. Ein stor draum var oppfylt for initiativtakaren og eigaren Elling Eikerapen. Det er veldig idyllisk i […]

Rysstad i blåtimen

Rysstad i "blåtimen". Foto.

Rysstad var eit nydeleg syn, då eg var ein tur oppover dalen 18. desember 2019. Eg køyrde over til Bjørgum på andre sida av Otra, og tok dette biletet av Rysstad «skyline» frå elvekanten på Kåsland. Kåsland er heimen til meisterspelemannen Hallvard T. Bjørgum. Bak Rysstad ligg den svære Rysstadåsen. Eg skal lure på om […]

Heimtveiti – Nordbygdi

Det gamle våningshuset i Heimtveiti, Bykle. Foto.

«Vekas bilete» for veke 4 i 2023 er det vakre våningshuset på gardsbruket Heimtveiti i garden Tveiti i Nordbygdi ved Botsvatn i Bykle. Heimtveiti var heimen til tidlegare Bykle-ordførar Gunnar Å. Tveiten (f. 1899–d. 1981). Den eldste delen av huset skal vere frå om lag 1750. Husa i det opphavelege tunet blei flytta lenger opp i bakken, […]

Gullsmedmoen ferjestad

Gullsmedmoen fergestad. Foto.

Gullsmedmoen var opphaveleg ein gamal husmannsplass, under garden Senum i Hornnes, rett vest – over fjorden – for Byglandsfjord. I eldre tid, før 1750, blei plassen kalla «Monen» eller «Senumsmonen». På første halvdel av 1700-talet levde ein Anders Nilsson på denne husmannsplassen. Truleg var han ein slags gullsmed, for etter skiftet etter han i 1749 […]